کد خبر: ۴۹۰
تاریخ انتشار: ۳۱ مرداد ۱۳۹۱ - ۱۲:۰۵
ذخایر فنی مؤسسات بیمه

شورای‌عالی بیمه در راستای اجرای ماده ۶۱ قانون تأسیس بیمه مركزی ایران و بیمه‌گری و با هدف ایجاد شفافیت برای حقوق بیمه‌گذاران و صاحبان سهام مؤسسات بیمه، چگونگی لحاظ‌كردن ذخایر فنی در حساب‌های مؤسسات بیمه را با توجه به اصول زیر در جلسه مورخ ۲۵/۱۰/۱۳۸۷ تصویب كرد:
۱.یجاد هماهنگی در اجرای استانداردهای حسابداری از جمله استاندارد شماره ۲۸، برای در نظر‌‌گرفتن ذخایر فنی مؤسسات بیمه و فراهم شدن امكان مقایسه عملكرد مالی این مؤسسات با التزام به كاربرد رویه یكسان حسابداری.
۲.شفافیت ترازنامه و حساب سود و زیان در صورت‌های مالی مؤسسات بیمه‌ای به منظور افشای وضعیت مالی واقعی سهامداران و ذی‌نفعان.
۳.حفظ حقوق بیمه‌گذاران و بیمه‌شدگان با ایجاد پشتوانه مناسب برای توانمند سازی مؤسسات بیمه در مواجهه با حوادث طبیعی و خسارت‌های بزرگ غیرمترقبه.
این آیین‌نامه مشتمل بر ۱۸ ماده و ۸ تبصره بوده و از تاریخ ابلاغ، لازم الاجراء است و جایگزین آیین‌نامه شماره ۲۲ و مكمل‌های آن می‌شود.
فصل اول: كلیات
ماده ۱. مؤسسات بیمه مكلف‌اند برای ایفای تمامی تعهداتی كه به موجب قراردادهای بیمه مستقیم و قراردادهای بیمه اتكایی به عهده گرفته‌اند، ذخایر فنی زیر را براساس ضوابط این آیین‌نامه محاسبه نمایند:
الف) بیمه‌های زندگی:
۱.ذخیره ریاضی؛
۲.ذخیره مشاركت ‌بیمه‌گذاران در منافع؛
۳.ذخایر فنی بیمه عمر زمانی؛
۴.ذخیره فنی تكمیلی و خطرات طبیعی.
ب) بیمه‌های غیرزندگی:
۱.ذخیره ‌حق‌بیمه (حق‌بیمه عاید نشده)؛
۲. ذخیره ریسك‌های منقضی‌نشده؛
۳. ذخیره خسارات معوق؛
۴.ذخیره برگشت ‌حق‌بیمه؛
۵.ذخیره ریاضی؛
۶.ذخیره مشاركت ‌بیمه‌گذاران در منافع؛
۷.ذخیره فنی تكمیلی و خطرات طبیعی.
ماده ۲. ضوابط این آیین‌نامه، نحوه محاسبه و برآورد ذخایر فنی سهم مؤسسات بیمه را پس از كسر سهم بیمه‌گران اتكایی تعیین می‌نماید. در احتساب آن بخش از ذخایر فنی كه بیمه‌گران اتكایی نیز در آن سهم دارند مؤسسات بیمه موظف‌اند ضمن منعكس كردن ذخایر فنی قبل از كسر سهم بیمه‌گر یا بیمه‌گران اتكایی،‌ سهم بیمه‌گران اتكایی را نیز حسب مورد محاسبه و همراه با ذخایر فنی ابتدای دوره، به ترتیب مقرر در نمونه ترازنامه و صورت سود و زیان مصوب شورای‌عالی بیمه در صورت‌های مالی خود منعكس نمایند.
ماده ۳. در این آیین‌نامه منظور از ضریب خسارت نسبت خسارت واقع شده به حق‌بیمه عاید شده است. خسارت واقع شده عبارت است از خسارت پرداختی طی دوره به علاوه ذخیره خسارت معوق در پایان دوره منهای ذخیره خسارت معوق ابتدای دوره و حق‌بیمه عاید شده عبارت است از حق‌بیمه صادره به علاوه حق‌بیمه عاید نشده ابتدای دوره منهای حق‌بیمه عاید نشده پایان دوره.
فصل دوم: ذخایر فنی بیمه‌های زندگی
ماده ۴. ذخیره ریاضی بیمه‌های زندگی عبارت است از تفاوت بین ارزش فعلی تعهدات ‌بیمه‌گر (اعم از سرمایه و مستمری) و ارزش فعلی تعهدات ‌بیمه‌گذاران كه با رعایت مبانی فنی مورد استفاده در محاسبه ‌حق‌بیمه و نسبت به سهم نگهداری مؤسسه بیمه محاسبه می‌شود.
ماده ۵. ذخیره مشاركت بیمه‌گذاران در منافع بیمه‌های زندگی عبارت است از درصدی از منافع حاصل از معاملات بیمه‌های زندگی و سرمایه‌گذاری ذخایر فنی آن كه به موجب شرایط قراردادهای بیمه‌های زندگی باید بین ‌بیمه‌گذاران بیمه‌های زندگی تقسیم شود. سهم ‌بیمه‌گذاران در منافع، اعم از این كه در پایان هر سال مالی یا سال‌های بعد قابل تقسیم باشد، باید در این ذخیره منظور شود.
ماده ۶. ذخایر فنی بیمه‌های عمر زمانی براساس مبانی تعیین شده برای بیمه‌های غیرزندگی (به غیر از بیمه‌های باربری)
-موضوع فصل سوم این ‌آیین‌نامه- محاسبه و در حساب‌ها منظور خواهد شد.
ماده ۷. ذخیره فنی تكمیلی و خطرات ‌طبیعی بیمه‌های زندگی كه بابت تضمین تعهدات مؤسسات ‌بیمه در مقابل خسارات ناشی از حوادث فاجعه‌آمیز منظور می‌شود از جمع اقلام زیر حاصل می‌شود:
الف) ۳ درصد حق‌بیمه صادره بیمه‌های زندگی پس از كسر حق‌بیمه اتكایی واگذاری.
ب) ذخایر فنی تكمیلی و خطرات طبیعی كه از سال قبل منتقل شده است.
تبصره۱. میزان ذخیره موضوع این ماده نباید از ۲۰ درصد میانگین حق‌بیمه نگهداری بیمه‌های زندگی سه‌ سال گذشته مؤسسه تجاوز نماید.
تبصره۲- در صورتی كه بر اثر وقوع حوادث طبیعی و فاجعه‌آمیز، ضریب خسارت در بیمه‌های زندگی از ۸۵ درصد تجاوز نماید، مؤسسه بیمه مجاز است مازاد خسارات ایجاد شده ناشی از وقوع حوادث مذكور را از محل ذخایر فنی تكمیلی و خطرات طبیعی جبران نماید. استفاده از این ذخیره در سایر موارد منوط به پیشنهاد مؤسسه بیمه و تصویب شورای‌عالی بیمه خواهد بود.
فصل سوم: ذخایر فنی بیمه‌های غیرزندگی
ماده ۸. ذخیره حق‌بیمه (حق‌بیمه عاید نشده) در بیمه‌های غیرزندگی عبارت است از حق‌بیمه‌های مربوط به فاصله زمانی بین تاریخ ترازنامه تا انقضای مدت قراردادهای بیمه كه به ترتیب زیر محاسبه می‌شود:
الف) برای كلیه رشته‌های بیمه به جز بیمه باربری به روش فصلی (یك هشتم) و بر مبنای حق‌بیمه صادره پس از كسر ۱۵ درصد آن به عنوان هزینه تحصیل و همچنین كسر حق‌بیمه اتكایی واگذاری مربوطه.
ب) برای رشته بیمه باربری ذخیره حق‌بیمه عبارت است از ذخیره محاسبه شده به روش بند الف به علاوه یك هشتم ذخیره مذكور.
تبصره ۱. چنانچه دوره بیمه‌نامه بیش از یك سال باشد، حق‌بیمه مازاد بر یك سال، به‌ طور كامل به عنوان حق‌بیمه سال‌های آتی محسوب می‌شود. حق‌بیمه سال‌های آتی باید به تفكیك مشخص و در سال مربوطه به عنوان حق‌بیمه صادره شناسایی شود.
تبصره ۲- در بیمه‌های مهندسی، اگر مدت اعتبار بیمه‌نامه بیش از یك سال باشد، برای احتساب حق‌بیمه سال‌های آتی از روش مجموع ارقام سنوات استفاده خواهد شد.
ماده ۹. ذخیره ریسك‌های منقضی‌نشده برای جبران كسری ذخیره حق‌بیمه عاید نشده در رشته‌هایی كه ضریب خسارت آنها بیش از ۸۵ درصد باشد مطابق فرمول زیر محاسبه می‌شود:

(۸۵%- ضریب خسارت رشته) × حق‌بیمه عاید نشده پایان دوره=ذخیره ریسك‌های منقضی نشده ۸۵%
ماده ۱۰. ذخیره خسارات معوق بیمه‌های غیرزندگی عبارت است از جمع اقلام ذیل:
الف) خسارات اعلام شده در دست رسیدگی به علاوه برآورد مخارج تسویه خسارت پس از كسر سهم بیمه‌گر اتكایی.
ب) خساراتی كه تا قبل از پایان دوره مالی ایجاد شده و هنوز به بیمه‌گر اعلام نشده به علاوه برآورد مخارج تسویه خسارت پس از كسر سهم بیمه‌گر اتكایی.
تبصره ۱. در رشته بیمه شخص‌ثالث چنانچه به تشخیص و تأیید هیئت ‌مدیره مؤسسه امكان محاسبه ذخیره خسارات اعلام شده در دست رسیدگی برای مورد به مورد پرونده‌ها وجود نداشته باشد، حاصل‌ضرب متوسط هزینه خسارت بدنی هر پرونده (نفر) طی سال مالی در تعداد پرونده‌های در دست رسیدگی به عنوان ذخیره موضوع بند الف شناسایی خواهد شد.
تبصره ۲. حداكثر خسارات برآورد‌شده بند «ب» نمی‌تواند بیش از ۳ درصد بند «الف» باشد، مازاد بر آن منوط به تأیید بیمه مركزی ایران می‌باشد.
ماده ۱۱. ذخیره برگشت حق‌بیمه در بیمه‌های غیرزندگی عبارت است از ۵۰ درصد نسبت حق‌بیمه‌های برگشتی به كل حق‌بیمه صادره در سه ‌سال مالی قبل ضربدر حق‌بیمه صادره سال مالی جاری پس از كسر حق‌بیمه اتكایی واگذاری.
ماده ۱۲. ذخیره ریاضی در بیمه‌های غیرزندگی برای پرداخت مستمری‌هایی كه قطعی شده عبارت است از ارزش فعلی تعهدات ‌بیمه‌گر پس از كسر سهم بیمه‌گر اتكایی.
ماده ۱۳. ذخیره مشاركت بیمه‌گذاران در منافع بیمه‌های غیرزندگی عبارت است از درصدی از منافع حاصل از هر یك از قراردادهای بیمه كه به موجب شرایط قرارداد به ‌بیمه‌گذاران قابل پرداخت باشد.
ماده ۱۴. ذخیره فنی تكمیلی و خطرات طبیعی بیمه‌های غیرزندگی كه بابت تضمین تعهدات مؤسسات بیمه در مقابل خسارات ناشی از حوادث فاجعه‌آمیز منظور می‌شود، از جمع اقلام زیر حاصل می‌شود:
الف) ۳ درصد حق‌بیمه صادره بیمه‌های غیرزندگی پس از كسر سهم حق‌بیمه اتكایی واگذاری.
ب) ذخایر فنی تكمیلی و خطرات طبیعی كه از سال قبل منتقل شده است.
تبصره۱. میزان ذخیره موضوع این ماده نباید از ۲۰ درصد میانگین حق‌بیمه نگهداری بیمه‌های غیرزندگی سه سال گذشته مؤسسه تجاوز نماید.
تبصره۲. در صورتی كه بر اثر وقوع حوادث طبیعی و فاجعه‌آمیز، ضریب خسارت در هر یك از رشته‌های بیمه غیرزندگی از ۸۵ درصد تجاوز نماید، مؤسسه بیمه مجاز است مازاد خسارات ایجاد شده ناشی از وقوع حوادث مذكور را از محل ذخایر فنی تكمیلی و خطرات طبیعی جبران نماید. استفاده از این ذخیره در سایر موارد منوط به پیشنهاد مؤسسه بیمه و تصویب شورای‌عالی بیمه خواهد بود.
فصل چهارم: ذخایر فنی بیمه‌های اتكایی قبولی
ماده ۱۵. ذخایر فنی معاملات بیمه اتكایی قبولی با رعایت قواعد مقرر در مواد قبلی این ‌آیین‌نامه و به موجب شرایط قراردادها و توافق‌های اتكایی محاسبه می‌شود.
فصل پنجم: سایر مقررات
ماده ۱۶. مؤسسات بیمه در اولین سال اجرای این آیین‌نامه می‌توانند افزایش ذخایر فنی ناشی از اعمال مقررات این آیین‌نامه در مقایسه با مقررات آیین‌نامه قبلی را از محل ذخایر فنی تكمیلی و خطرات طبیعی تأمین نمایند.
ماده ۱۷. در اجرای این آیین‌نامه، مانده ذخایر فنی خطرات طبیعی در ابتدای دوره به تناسب حق‌بیمه سه ‌سال گذشته در بیمه‌های زندگی و غیرزندگی تسهیم می‌شود.
ماده ۱۸. مؤسسات بیمه‌ای كه در خارج از كشور فعالیت دارند، در محاسبه ذخایر فنی مربوط به عملیات خود در خارج از كشور، تابع مقررات محل فعالیت خواهند بود. در صورتی كه در كشور خارجی محل فعالیت مؤسسه بیمه ایرانی مقرراتی در این باره وجود نداشته باشد، مؤسسه بیمه مربوط، تابع مقررات این آیین‌نامه خواهد بود.



آیین‌نامه شماره ۱/۵۸
مكمل آیین‌نامه ذخایر فنی مؤسسات بیمه

شورای عالی بیمه در راستای اجرای ماده ۶۱ قانون تاسیس بیمه مركزی جمهوری اسلامی ایران و بیمه‌گری در جلسه مورخ ۱/۱۰/۱۳۸۹، آیین‌نامه شماره ۵۸ با عنوان «ذخایر فنی مؤسسات بیمه» را به شرح زیر اصلاح و به عنوان آیین‌نامه شماره ۱/۵۸ تصویب نمود:

- یك تبصره به عنوان تبصره (۳) به ذیل ماده هشت آیین نامه شماره (۵۸) با عنوان "ذخایر فنی مؤسسات بیمه" اضافه می‌شود.

" تبصره ۳ – هزینه تحصیل موضوع بند الف این ماده برای عملیات قبولی اتكایی مؤسسات بیمه مستقیم (مشروط به تفكیك عملیات بیمه اتكایی و بیمه مستقیم در حساب‌های آن مؤسسات) و مؤسسات بیمه اتكایی معادل ۲۰درصد می‌باشد."

نام:
ایمیل:
* نظر: